Yapay zekâ ajanlarını gerçek tarayıcıda 40 kez alışverişe gönderdik: Nerede takıldılar?

Alışveriş ajanları denince akla genellikle protokoller ve ödeme standartları geliyor. Oysa bugün pek çok ajan çok daha basit bir şey yapıyor: bir tarayıcı açıyor, sayfaya bakıyor ve tıpkı bir insan gibi tıklıyor. Biz de sade bir soru sorduk: Bir ajan bugün sıradan bir e-ticaret sitesinde alışveriş yapmaya kalkarsa ne kadar ilerler, nerede takılır?

7 Ekim 2026'da yapay zekâ ajanlarını beş canlı mağazada toplam 40 kez alışverişe gönderdik. Bu yazıda ne gördüğümüzü ve mağaza sahiplerinin neyi değiştirebileceğini paylaşıyoruz.

Testi nasıl yaptık?

Beş mağaza, beş farklı altyapı. Bir Shopify, bir ikas, bir Ticimax, bir WooCommerce mağazası ve büyük, kendi altyapısını kullanan bir mağaza. İsim vermiyoruz; bizim için önemli olan mağazalar değil, tekrar eden örüntüler.
Mağaza başına iki alışveriş görevi. Örneğin: "Belirli bir fiyatın altında X ürününü bul, sepete ekle ve ödeme adımına geç."
Dört model ailesi. Her görevi dört farklı büyük dil modeli yürüttü. 5 mağaza × 2 görev × 4 model = 40 koşu.
Gerçek tarayıcı. Ajanlar gerçek bir Chromium tarayıcısını kullandı. Her adımda sayfadaki etkileşimli öğelerin numaralı bir listesini ve bir ekran görüntüsünü gördüler. Tıklayabiliyor, site içi aramaya yazabiliyor, seçenek seçebiliyor, sayfayı kaydırabiliyor, geri dönebiliyor ya da aynı sitedeki bir adresi açabiliyorlardı.

Güvenlik kuralları katıydı. Ajanlar hiçbir kişisel veri yazmadı, giriş yapmadı, çerez onayı vermedi, mağazanın alan adından çıkmadı ve son sipariş ya da ödeme butonuna basmadı. Ajan ödeme adımına ulaştığı anda koşu bitti. Ödeme adımı derken adres ya da ödeme formunu veya "giriş yap ya da üye olmadan devam et" ekranını kastediyoruz.

Sonuçlar bir bakışta

On görevden dokuzu tamamlanabilir bir görevdi. Bu dokuz görevde:

En güçlü iki model 9 görevin 9'unda ödeme adımına ulaştı.
Daha hafif ve hızlı iki model 9 görevin 7'sinde ulaştı.
Bir koşunun medyan süresi modele göre 57 ile 86 saniye arasındaydı. Ortalama adım sayısı 8 ile 13 arasında kaldı.
Koşu başına maliyet en hafif modelde 1 ABD sentinin altında, en yüksek olanda yaklaşık 14 sent oldu.

Kısacası tarayıcıyla alışveriş artık bir laboratuvar numarası değil. Yetenekli bir ajan sıradan bir mağazada ürünü bulup varyantını seçerek bir dakika civarında ödeme adımına gelebiliyor. Modeller arasındaki fark da tam olarak mağazanın yolu zorlaştırdığı noktalarda ortaya çıktı.

Onuncu görev: Ne zaman duracağını bilmek

Görevlerden biri imkânsızdı: Mağaza o ürün kategorisini hiç satmıyor. En doğru davranış bunu hızlıca söylemekti. Modellerden biri 10 adımda "burada satılmıyor" sonucuna vardı. Diğerleri vazgeçmeden önce 24-25 adım boyunca aradı.

Ajanın erken durabilmesi için mağazanın ona net bir işaret vermesi gerekiyor. Açık bir kategori menüsü ve aranan şey yoksa dürüstçe "sonuç bulunamadı" diyen bir site araması, ajanların doğru sonuca varmasına yardım etti. Bu mağaza için bir kayıp değil. Hızlıca ayrılan bir ajan, sitede dolaşıp kullanıcıya yanlış bilgi götüren bir ajandan iyidir.

Ajanlar nerede takıldı?

1. Ajanın göremediği ödeme butonu

Mağazalardan birinde, sepet çekmecesindeki "Ödemeye geç" butonu kapalı (closed) shadow DOM ile yapılmış üçüncü taraf bir bileşenin içindeydi. Buton ekranda görünüyordu. Ama sayfanın yapısını (DOM'u ve erişilebilirlik ağacını) okuyan ajanlar onu göremedi; buton, ajanın işlem yapabileceği öğeler arasında hiç yer almadı. Ajanlar ödeme adımına yalnızca /checkout adresini tahmin ederek ulaşabildi.

Ders: Ödeme adımına giden sade, standart bir bağlantıyı ya da butonu sayfanın kendisinde tutun. Bir bileşen insana çok iyi görünürken ajana tamamen görünmez olabilir.

2. Bulunması zor sepet bağlantısı

Başka bir mağazada sepete giden bağlantıyı bulmak zordu. Birkaç ajan sepet adresini tahmin etmeye çalıştı (örneğin /sepet ya da /cart) ve 404 sayfalarına düştü. Daha hafif modellerden biri koşusunu bir tarayıcı hata sayfasında bitirdi.

Ders: Taranabilir, standart bir sepet bağlantısı sunun; sepet ve ödeme adresleri tahmin edilebilir olsun. Ajan tahmin etmek zorunda kalırsa bazı tahminler yanlış çıkar.

3. Giriş yap ya da misafir olarak devam et

Türkiye'deki pek çok mağaza ödemeden önce "giriş yap ya da üye olmadan devam et" ekranı gösteriyor. Ajanlar bu ekrana sorunsuz ulaştı; koşularımız da orada bitti. Ama mağazada misafir seçeneği olmasaydı, kullanıcı adına çalışan bir ajan orada durmak zorunda kalırdı. Çünkü ajan kullanıcı adına hesap açamaz, giriş de yapamaz.

Ders: Üye olmadan alışverişe izin verin ve bu seçeneği giriş butonu kadar görünür kılın.

4. Net varyant seçimi işi hızlandırdı

Her bulgu bir sorun değildi. Beden ve renk gibi seçenekleri gerçek form öğeleriyle (açılır liste, radyo düğmesi ya da sade buton) sunan mağazalarda ajanlar görevi yalnızca 3-6 adımda tamamladı. Seçenekler gerçek form öğesi olduğunda ajan onları tanıyor ve ilk denemede doğru seçimi yapıyor.

Mağaza sahipleri ne yapabilir?

Ödeme bağlantısını sayfanın kendisinde tutun. Üçüncü taraf bir sepet bileşeni kendi butonunu gösterse bile, ödemeye giden standart bir bağlantıyı ya da butonu sayfanın içinde, ajanın okuyabileceği yerde bulundurun.
Sepet ve ödeme adreslerini tahmin edilebilir yapın. Üst menüde taranabilir bir sepet bağlantısı olsun. /sepet, /cart ve /checkout gibi yaygın adresler 404 yerine anlamlı bir sayfaya gitsin.
Üye olmadan alışverişe izin verin. Ajanlar kullanıcı adına hesap açamaz ve giriş yapamaz. Zorunlu üyelik, ajanın yolculuğunun bittiği yerdir.
Varyantları gerçek form öğeleriyle sunun. Beden, renk ve diğer seçenekleri açılır liste, radyo düğmesi ya da sade buton olarak verin; yalnızca tıklanabilir görünen görsellerle ya da özel öğelerle değil.
Ajanın "yok" diyebilmesine yardım edin. Kategori menünüz açık olsun. Satmadığınız bir ürün arandığında site araması dürüstçe "sonuç bulunamadı" desin.

Sonuç

Bugünün ajanları sıradan bir e-ticaret sitesinde alışveriş yapabiliyor; en güçlüleri bunu güvenilir şekilde yapıyor. Sorunsuz bir koşuyu başarısız olandan ayıran şey çoğu zaman ajanın zekâsı değil. Genellikle tek bir gizli buton, tek bir tahmin edilemeyen adres ya da eksik bir misafir seçeneği. Bunlar küçük ve düzeltilebilir ayrıntılar. Çoğu, insan müşterilerin de işini kolaylaştırıyor.

Specoria mağazaları gerçek alıcı görevleriyle test eder, ajanın ödeme adımına giderken nerede takıldığını gösterir ve her düzeltmeden sonra aynı görevleri yeniden çalıştırır. Mağazanızın bugün bir alışveriş ajanının gözünden nasıl göründüğünü görmek için ücretsiz ön rapor isteyebilirsiniz.

Bu test hakkında

Ölçüm tarihi: 7 Ekim 2026. 5 mağaza, mağaza başına 2 görev, 4 model ailesi; toplam 40 koşu.
Mağazaların ve model sağlayıcılarının adı verilmemiştir. Bu yazı e-ticaret altyapılarının ya da yapay zekâ modellerinin bir sıralaması değildir.
40 koşu küçük bir örneklemdir. Yukarıdaki sayıları her mağazaya genellenebilecek başarı oranları olarak değil, sahadan gözlemler olarak okuyun.